Dlaczego legendarny Endurance zatonął? Shackleton wiedział o jego licznych słabościach

7 października 2025, 08:20

Dramatyczna wyprawa Ernesta Shackletona to jeden z najsłynniejszych epizodów badań polarnych. Jego statek Endurance został zmiażdżony przez lody Antarktyki i zatonął w listopadzie 1915 roku. Był uważany za najbardziej wytrzymały statek polarniczy swoich czasów. Profesor mechaniki ciała stałego i inżynierii morskiej Jukka Tuhkuri z Aalto University, jeden z najwybitniejszych badaczy mechaniki lodu, odkrył, że Shackleton wiedział, iż Endurance posiada poważne wady konstrukcyjne, przez które jest mniej wytrzymały na nacisk lodu.



Uśpione komórki nowotworowe na celowniku specjalistów

20 czerwca 2018, 11:25

Przez ostatnie dekady naukowcy pracowali nad lekami zabijającymi szybko dzielące się komórki nowotworowe. Teraz wiele grup naukowych zmieniło priorytety. Pracują nad lekami przeciwko złośliwym uśpionym komórkom rozsianym po całym ciele.


Rozpuszczalne włókna zwalczają tłuszcz trzewny

28 czerwca 2011, 08:45

Tłuszcz wisceralny, który odkłada się wokół narządów wewnętrznych, jest groźniejszy dla zdrowia od tłuszczu podskórnego. Naukowcy z Wake Forest Baptist Medical Center zauważyli jednak, że ten pierwszy można z powodzeniem zwalczać, zwiększając ilość spożywanych rozpuszczalnych włókien oraz angażując się w umiarkowaną aktywność fizyczną.


Wiemy, skąd pochodziła planeta, która zderzyła się z Ziemią i dzięki której powstał Księżyc

24 listopada 2025, 10:00

Około 4,5 miliarda lat temu, w młodą proto-Ziemię uderzyła Theia, planeta wielkości Marsa. To był niezwykle istotny moment w historii naszej planety. W wyniku zderzenia doszło do zmiany orbity Ziemi, a ze szczątków powstałych po zderzeniu uformował się Księżyc. Mógł on powstać w ciągu zaledwie kilku godzin. Theia zaś uległa całkowitemu zniszczeniu. Jej ślady pozostały jednak w Ziemi i Księżycu. Na łamach Science naukowcy w USA, Francji i Niemiec opisali właśnie prawdopodobny skład Thei, a co za tym idzie, jej prawdopodobne pochodzenie.


Pierwsze wspomnienia nader często są fikcyjne

18 lipca 2018, 11:25

Po przeprowadzeniu jednego z największych badań pierwszych wspomnień naukowcy stwierdzili, że w prawie 40% przypadków są one fikcyjne.


Bierne palenie uszkadza słuch nastolatków

19 lipca 2011, 11:52

Bierne palenie niemal podwaja ryzyko głuchoty typu odbiorczego (czuciowo-nerwowej, SNHL od ang. sensorineural hearing loss) u nastolatków.


Elektryczny czy spalinowy? Oto pełna analiza wszystkich modeli pod kątem emisji węgla

11 lutego 2026, 12:09

Główną strategią dekarbonizacji transportu jest przejście z napędów spalinowych na elektryczne. Jednak żeby wiedzieć, czy rzeczywiście osiągnie się w ten sposób zakładany cel – zmniejszenie emisji węgla – trzeba prześledzić cały cykl życia pełnej gamy pojazdów obecnych na rynku. I to właśnie zrobili naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis i firmy Rivian Automotive. Przeanalizowali cykl życia wszystkich modeli lekkich samochodów użytkowych (samochody osobowe, vany, małe lekkie ciężarówki, duże lekkie ciężarówki) produkowanych w USA w roku 2023. Analizą objęto wszystkie rodzaje napędów: pojazdy spalinowe, hybrydowe, hybrydowe plug-in oraz elektryczne.


Koniec specjalnego nadzoru nad terapiami genowymi

16 sierpnia 2018, 11:24

W USA terapie genowe przestają być objęte specjalnym nadzorem. Urzędy odpowiedzialne za nadzór nad rynkiem medycznym stwierdziły, że to, co niegdyś było egzotyczną dziedziną nauki stało się standardową formą działania w medycynie i nie jest obciążone nadzwyczajnym ryzykiem.


Astronomia pomaga walczyć z nowotworami

5 sierpnia 2011, 11:58

Badania nad procesami zachodzącym we wnętrzu gwiazd mogą przyczynić się do skuteczniejszej walki z nowotworami. Astronomowie z Ohio State University współpracują ze specjalistami ds. radiologii onkologicznej w celu stworzenia urządzenia, które będzie bardziej zabójcze dla guzów nowotworowych, a jednocześnie łagodniejsze dla zdrowej tkanki.


Po raz pierwszy opisano kaszaloty zderzające się głowami

1 kwietnia 2026, 08:03

Historia opowiadana przez marynarzy o kaszalocie, który – uderzając głową – zatopił statek wielorybniczy, zainspirowała Hermana Melville'a do napisania „Moby Dicka". Teraz naukowcy po raz pierwszy udokumentowali i opisali kaszaloty zderzające się celowo głowami.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk